Chłodna 3
IV Oddział Warszawskiej Straży Ogniowej


Zabudowania pod obecnym adresem Chłodna 3 powstały w latach 1730-1732 na zlecenie Augusta II Mocnego, na potrzeby Gwardii Konnej Koronnej. Od nazwiska pierwszego dowódcy, Wilhelma Miera, regiment nazwano później Gwardią Mirowską a koszary Mirowskimi. Barokowe koszary stanowiły zakończenie planowanej Osi Saskiej. Autorem ich projektu został pułk. Joachim Daniel Jauch, inżynier wojskowy i architekt. Na kompleks składało się sześć podłużnych pawilonów, ustawionych równolegle po trzy w dwóch rzędach. Każdy składał się z trzech kwadratowych, piętrowych pawilonów, połączonych ze sobą parterowymi łącznikami. Budynki były otynkowane i pokryte czerwoną dachówką. Koszary posiadały całe zaplecze niezbędne do funkcjonowania Gwardii: stajnie konne, kuźnia, zbrojownia i budynki dla żołnierzy. W latach 1784-1786 koszary zmodernizowano zastępując barokowe detale nowymi, klasycystycznymi elewacjami projektu Stanisława Zawadzkiego. Kolejna przebudowa nastąpiła w 1815 r. Koszary wówczas zajęli strzelcy Gwardii Konnej Królestwa Polskiego. W 1851, zachodnie pawilony zostały przebudowane, według projektu Józefa Lessla, na siedzibę IV Oddziału Straży Ogniowej. Jednocześnie powstała też wieża obserwacyjna tak zwana Czatownia, z której strażacy wypatrywali pożarów. W latach 1886-90 pomiędzy budynkami została poprowadzona linia tramwaju konnego. Pod koniec XIX w. miasto zakupiło budynki koszar w celu zaadoptowania ich na nowoczesny kryty bazar. Konkurs na projekt wygrał Stefan Szyller, jednak nie doszło do jego realizacji. Zamiast tego w 1898 r. od strony wschodniej rozebrano całkowicie trzy budynki a z czwartego pozostawiono jedynie piętrowy pawilon oraz zewnętrzny parterowy łącznik. Rozebrano również połowę pawilonu północno-zachodniego, przy którym stała czatownia. Na miejscu rozebranych budynków, w 1901 r. stanęły nowe Hale Targowe, tak zwane Hale Mirowskie, których projekt w dużej mierze opierał się na koncepcji Szyllera. W pozostawionych budynkach na rogu Ciepłej i Chłodnej, obok Hali Mirowskiej, na początku lat 20-tych urządzono dom dla repatriantów inteligentów ze wschodu.
Po wojnie, spalone w czasie Powstania Warszawskiego w 1944 r. budynki rozebrano, pozostawiając jedynie budynek północny. W latach 1948-50, według projektu Stefana Netto odbudowano północny budynek rozbierając jednocześnie czatownie. W 1974 częściowo zrekonstruowano rozebrany pawilon południowy, przeznaczając go na garaże wozów strażackich. W tym czasie również, powstał przeszklony łącznik pomiędzy oboma pawilonami. Obecnie istniejące do dziś budynki nadal służą Straży Pożarnej oraz od 1983 r. za siedzibę Muzeum Pożarnictwa.

Foto